Wout Sorgdrager Communicatie


Schrijven is het beantwoorden van de vraag van je lezer

Wie een zakelijke tekst leest, doet dat niet voor zijn plezier. Daar moet je als schrijver rekening mee houden. Je lezer leest je tekst omdat hij iets wil weten. Je lezer heeft vragen over het thema en jij als schrijver beantwoordt deze vragen. Welke vragen de lezer stelt is afhankelijk van het thema. Bij het samenstellen van je tekst, zal je dus moeten inspelen op de vragen van de lezer.

Iedere zakelijke tekst is uiteindelijk het antwoord op één vraag. Die vraag noemen we de hoofdvraag. De hoofdvraag plus het antwoord daarop is de kortst mogelijke samenvatting van je tekst. Probeer het maar eens. Eén vraag, één antwoord.

Een voorbeeld. Stel je bent P&O-medewerker en je opdrachtgever vraagt om een nota over een introductieprogramma voor nieuwe medewerkers. Je zou de volgende hoofdvragen kunnen bedenken:

  • Wat zijn de voor- en nadelen van zo'n introductieprogramma?
  • Hoe zou een introductieprogramma eruit kunnen zien?

De eerste hoofdvraag leidt tot een inventarisatie. De tweede hoofdvraag leidt tot een ontwerp. Je ziet dat als je de hoofdvraag kort beantwoordt, je een korte samenvatting krijgt. En die samenvatting is nu precies wat de lezer 48 uur na het lezen van je tekst minimaal moet onthouden!

Bouwplan

Uiteindelijk is iedere zakelijke tekst opgebouwd uit een netwerk van vragen. Je noemt dat het bouwplan. Hoe maak je zo'n bouwplan? Allereerst formuleer je het thema. In ons voorbeeld is dat 'Een introductieprogramma voor nieuwe medewerkers'. Vervolgens formuleer je over dat thema een heleboel vragen. Let op: dat mogen geen ja/nee-vragen zijn. Logisch, want anders ontstaat er wel een héél korte tekst. Al die vragen orden je en beantwoord je vervolgens kort. Dat is je bouwplan. Dat bouwplan hang je op het prikbord bij je pc en gebruik je bij het schrijven.

Omslachtig? Beslist niet.

Voordelen

Aan deze werkwijze zitten enorm veel voordelen. Het belangrijkste voordeel is wel dat je jezelf dwingt om gericht op zoek te gaan naar informatie. Veel schrijvers beginnen als een kip zonder kop informatie te zoeken voordat ze met schrijven beginnen. Zij zitten opgezadeld met bergen materiaal waar ze zich doorheen moeten worstelen. Door te werken met vragen kun je gericht op zoek gaan naar informatie. Een ander voordeel is dat je veel meer uitgaat van wat de lezer wil weten. En bovendien helpt deze aanpak je bij het ordenen van je tekst.

Een handig overzicht

Voor leren.nl schreef ik een uitgebreid artikel over het schrijven van zakelijke teksten. Daarin vind je ook een handig overzicht van de zes meest voorkomende bouwplannen en de vragen die je daarbij kunt stellen. Lees het hele artikel Schrijven.

Terug


Wout Sorgdrager Communicatie Martinikerkhof 24 9712 JH Groningen M 06 233 96 475

Lid van TEKSTNET, branchevereniging van tekstschrijvers